Cách dùng máy thủy bình và tính cao độ dễ dàng

1. Đo cao bằng máy thủy bình


Dẫn truyền độ cao giữa những điểm

Trong trường hợp ta có nhu cầu dẫn truyền độ cao từ 1 điểm A (với cao độ H ) tới một điểm B mà chưa rõ độ cao 

Bước thứ 1: Thiết lập hay là chuyển trạm máy thủy bình

Cần phải đảm bảo chiều cao tia ngắm không vượt quá chiều cao mia và phải ngang bằng hoặc lớn hơn chân mia. Việc thông hướng của tia ngắm và chiều dài đoạn dẫn truyền sẽ quyết định đến khoảng cách từ máy đến điểm A. Khoảng cách từ máy đến mia thường là bé hơn 80m và giữa các mia thì không nên chênh lệch và vượt quá 1.5m.

Chú ý: Máy không nên thấp hơn mốc (mốc này chính là một vị trí cố định đã cho trước) dù cho chúng ta đặt máy vào vị trí bất kỳ.

Bước thứ 2: Cân bằng máy thủy bình

Cách dùng máy thủy bình và tính cao độ dễ dàng


Cách dùng máy thủy bình và tính cao độ dễ dàng

- Phía dưới (Ốc cân máy) có 3 con ốc. Bạn nên điều chỉnh cho 3 ốc này tương đối bằng nhau (tránh bị gãy và cong) trước khi lắp máy vào giá đỡ (chân nhôm) và để tăng giảm cho dễ thì nên để ở mức trung bình.

- Cần đặt 3  ốc cân máy trùng với trục của 3 cái chân máy khi bắt máy vào giá đỡ ( điều này sẽ giúp tăng tốc độ cân bằng máy).

- Nhằm giúp cho máy đạt được độ cân bằng tương đối, cần phải điều chỉnh sơ bộ bằng 3 cái chân ở giá đỡ trước.

*Lưu ý:

- Cần kéo cho 3 chân ở giá đỡ cho ngang nhau, cùng với đó là giữ sự tương đối về khoảng cách của chúng.

- Nhằm để tiện ngắm nhất, thoải mái nhất (thông thường là ngang với tầm mắt của bạn lúc đứng đo) chúng ta nên đặt máy ở độ cao thích hợp.

- Để khỏi lệch kết quả thì phải chắc chắn. Để chắn ăn, bạn cần lấy châm dậm xuống lúc kéo chân máy ra

Tiếp đến, bằng 3 ốc cân máy hiệu chỉnh cân bằng bọt thủy của máy để bọt thủy vào giữa vòng tròn.

* Cần điều chỉnh bằng 3 chân ở giá đỡ nếu như địa hình không bằng phẳng, nguyên nhân là do 3 ốc cân máy chỉ điều chỉnh được độ lệch không to.

*Lưu ý: Chỉnh ốc bên đó thấp xuống nếu bọt nước nghiêng về bên ấy (điều này nghĩa là vặn vào theo chiều từ trái sang phải). 

Kiểm tra độ chính xác của bọt thủy như thế nào? Nếu muốn cân bằng máy, ta cần đưa bọt thủy vào giữa vòng tròn ở 1 hướng bất kỳ, tiếp đến xoay máy 1800 xem liệu rằng bọt thủy có còn nằm giữa vòng tròn hay không. Bọt thủy đã chuẩn nếu nằm giữa. Song, đi hiệu chỉnh lại nếu bị lêch phải, hay các kỹ sư nhiều kinh nghiệm có thể tự mình căn chỉnh được.

Bước 3: Phương pháp đo

Đầu tiên, mia nằm ở mốc A - ta ngắm vào thước ngắm (ống ngắm) sơ bộ vào đây. Theo như hình 3 thì thước ngắm (ống ngắm) sơ bộ nằm ở phía trên. Kế đến, kính ngắm có một một đầu bé (thị kính) và đầu to (vật kính), tuy nhiên, ta sẽ dùng đầu bé để ngắm.

Để có thể nhìn rõ lưới chỉ chữ thập bên trong máy (tùy vào mắt mỗi người, điều chỉnh lưới chữ thập rõ nhất) thì ta có thể vặn điều chỉnh ngay tại đầu bé. Kế đến, để hình ảnh nhìn được trên mia tại mốc A rõ nét nhất thì ta vặn nút điều quang kết hợp với nút di động. Tiếp đó thì bạn chỉ cần đọc chỉ số trên mia, viết xuống giấy rồi thực hiện tương tự với điểm B và những vị trí đặt mia khác.

Nếu như ở mốc A:

+ Có số đọc chỉ giữa là a

+ Có số đọc chỉ giữa ở B là b

Bước 4: Cách dùng máy thủy bình tính truyền độ cao

Giữa điểm A tới điểm B có chênh cao g là: h = a – b

Độ cao của điểm B sẽ được tính là: H + ( a –b ) = H + h

*Ý nghĩa các số đọc:

– Số đọc chỉ giữa = (số đọc chỉ trên + số đọc chỉ dưới )/2

– Khoảng cách từ máy đến mia l (với đvt là m ) = 100 x (số đọc chỉ trên – số đọc chỉ dưới )

2. Cách đọc mia

Thước cứng thường được làm bằng gỗ hoặc nhôm có ghi số màu đỏ trắng hoặc đen trắng chính là Mia. Mia thông thường gồm 2 mặt: 1 mặt chia vạch cách nhau 1mm; mặt thứ 2 thì mỗi khấc cách nhau 1cm.

Cách dùng máy thủy bình và 4 bước tính cao độ dễ dàng

Xem hình bên trên

Nhằm tránh việc bị đọc sai thì lúc đọc nến nhớ vận chỉnh kính ngắm và tiêu cự cho nó rõ mia. Tại mặt chia mm, vị trí cắt vạch ngang của lưới chữ thập và mia đó là 3 số đầu số cuối (hiển thị trên mia). Ta sẽ đọc là 1032 ứng với 1032mm và = 1.032m nếu mà khi nhìn vào mia thấy vạch ngang của lưới chỉ chữ thập nằm dưới 104 và trên 103 (2 vạch).

Sẽ luôn hiển thị 2 số trên mia đối với mia chia từng khấc cách nhau 1mm. Và 2 số còn lại sẽ được tính là:

+ Ta đọc là 1050 tương ứng với 1050mm = 1.050m nếu vạch ngang của lưới chỉ chữ thập nằm trên số 10 và ngay mép dưới chữ (E ngược).

+ Ta đọc là 1000 tướng ứng với 1000mm = 1m khi mà vạch ngang lưới chỉ chữ thập nằm dưới số 10 và ngay mép trên chữ E (chữ E ngay dưới số 10). Và cứ như vậy, cộng thêm 1 cm cứ 1 khấc nhỏ đỏ trắng hoặc đen trắng.

Mong rằng cách sử dụng máy thủy bình, 4 bước tính cao độ dễ dàng được chia sẻ trong bài viết sẽ giúp ích cho bạn. Xin cảm ơn các bạn đã xem!

0 nhận xét:

Đăng nhận xét